Gemeente pakt ruimtegebrek op begraafplaatsen aan
Het politie- en huishoudelijk reglement op de begraafplaatsen, dat de gemeenteraad gisteravond goedkeurde, houdt veel meer in dan een aantal regels en verbodsbepalingen, zoals bijvoorbeeld het verbod op fietsen. Heusden-Zolder werkt aan een duurzaam beheer van de krimpende ruimte en wil tegelijk het funerair erfgoed bewaren. En ook de begraafplaatsen groener en duurzamer maken. Precies omdat een begraafplaats een plek is die veel emoties en herinneringen oproept, wil het lokaal bestuur zorgvuldige keuzes maken.
3 urnen in 1 graf
Het nieuwe politie- en huishoudelijk zorgt voor duidelijke en uniforme afspraken over het gebruik en het beheer van alle gemeentelijke begraafplaatsen. Tegelijk wordt een aantal mogelijkheden uitgebreid. Zo kunnen voortaan onder bepaalde voorwaarden drie urnen worden begraven in een columbariumnis of urnengraf. Ook voor sommige bestaande situaties zijn overgangsmaatregelen voorzien. Zo wordt het onder meer mogelijk om concessies toe te kennen voor grafpercelen die naar het zuidoosten zijn georiënteerd. Ook de concessies – een gebruiksrecht op een graf, urnegraf of -nis gedurende een bepaalde termijn – worden beter opgevolgd.Voor graven zonder concessie gelden andere termijnen en voorwaarden.
Er dreigt een plaatsgebrek
De beschikbare ruimte op de begraafplaatsen wordt een probleem. Zonder bijsturing ontstaat op bepaalde begraafplaatsen binnen enkele jaren een plaatstekort. Per begraafplaats wordt nu bekeken hoe bestaande ruimte beter kan worden benut en waar percelen een nieuwe bestemming kunnen krijgen. Op plaatsen waar de nood het grootst is, werden al percelen herbestemd om ook in de toekomst verschillende vormen van begraving te kunnen blijven aanbieden. Daarnaast wil de gemeente haar begraafplaatsen geleidelijk verder ontwikkelen tot verzorgde, groene en toegankelijke plekken.
Waardevolle grafstenen
Maar wat waardevol is, moet ook bewaard blijven. Daarom laat de gemeente momenteel het funerair erfgoed inventariseren door een gespecialiseerde firma. Waardevolle graftekens en andere elementen met een mogelijke historische, artistieke of maatschappelijke betekenis worden in kaart gebracht. Zo kan bij latere ontruimingen bewust rekening worden gehouden met graven en graftekens die een bijzondere erfgoedwaarde hebben.
Eerste fase in Berkenbos en Zolder
Maar hoe dan ook blijft op termijn de beschikbare ruimte op sommige begraafplaatsen beperkt. Daarom wordt een aanpak uitgewerkt om oude graven zonder concessie te ontruimen maar met bijzondere aandacht voor menselijke waardigheid, sereniteit, respect en gelijke behandeling. Berkenbos en Zolder komen als eerste aan bod omdat de nood aan bijkomende ruimte daar het grootst is. Op beide begraafplaatsen komen momenteel ongeveer 1.000 oude graven zonder concessie in aanmerking voor de verdere procedure, samen dus ongeveer 2.000 graven. Het gaat uitsluitend om graven van personen die vóór 31 december 2000 overleden zijn. De graven zijn dus minstens 25 jaar oud. Bijzondere zones, waaronder de kindergraven, maken geen deel uit van deze fase.
Veel tijd om te reageren
Aan de eigenlijke ontruiming gaat een uitgebreide informatie- en reactietermijn vooraf. Aan de ingang van de betrokken begraafplaatsen wordt een algemene bekendmaking aangebracht. Ook de betrokken graven of percelen worden individueel aangeduid. Via de gemeentelijke website en de kennisgevingen krijgen nabestaanden duidelijke informatie over de procedure en de mogelijkheden die zij hebben. Nabestaanden krijgen tot 1 januari 2028 de tijd om te reageren. Wie het graf van een familielid wenst te behouden, kan onder bepaalde voorwaarden kiezen voor een concessie op dezelfde plaats. Waar mogelijk, moedigt het lokaal bestuur aan om te kiezen voor de overbrenging van de stoffelijke resten naar een concessieperceel. Zo kunnen vrijgekomen zones op termijn opnieuw worden ingericht en kan de beschikbare ruimte duurzaam worden benut.
“We beseffen dat beslissingen over graven heel persoonlijk en gevoelig zijn. Daarom kiezen we bewust voor een zorgvuldige en transparante aanpak. We informeren nabestaanden stap voor stap en geven hen ruim de tijd om zich te informeren en een weloverwogen keuze te maken”, zegt schepen van Burgerzaken en Begraafplaatsen Petra Tielens.
Berkenbos en Zolder vormen de eerste fase. Ook de andere gemeentelijke begraafplaatsen worden de komende jaren stapsgewijs bekeken, maar voor elke ontruiming neemt het lokaal bestuur een nieuwe beslissing.
89686